اگر با چند نفر در یک ملک شریک هستید (مثلاً از طریق ارث یا خرید شراکتی)، حتماً با اصطلاحات تفکیک، افراز و تقسیم روبه‌رو شده‌اید. با اینکه این سه کلمه در گفتگوی روزمره شبیه به هم به نظر می‌رسند، اما در حقوق ثبت مسیرهای کاملاً متفاوتی را طی می‌کنند.
۱. تفکیک یعنی چه؟
تفکیک یعنی تقسیم یک ملک بزرگ به چند قطعه کوچک‌تر.
- در تفکیک اصلاً نیازی به اختلاف میان شرکا نیست.
- حتی یک مالک واحد هم می‌تواند یک زمین بزرگ را تفکیک کند (مثلاً یک آپارتمان ۴ طبقه را تفکیک کرده و برای هر واحد سند جداگانه بگیرد).
- مرجع انجام تفکیک، منحصراً اداره ثبت اسناد و املاک محل وقوع ملک است.
۲. افراز یعنی چه؟
افراز یعنی جدا کردن سهم یک یا چند شریک مشاعی از سایر شرکا زمانی که میان آن‌ها توافق وجود ندارد:
- افراز زمانی مطرح می‌شود که شرکا در نحوه استفاده یا تقسیم ملک به تفاهم نمی‌رسند.
- اگر جریان ثبتی ملک خاتمه یافته باشد، مرجع اولیه درخواست افراز واحد ثبتی اداره ثبت است.
- اگر اداره ثبت گواهی «غیرقابل افراز بودن» صادر کند، متقاضی می‌تواند به دادگاه مراجعه کرده و تقاضای «دستور فروش ملک مشاع» نماید.
۳. تقسیم ملک
تقسیم مفهوم کلی‌تری است که هم شامل تفکیک، هم افراز و هم تقسیم به رد (پرداخت وجه اضافه جهت برابری سهم‌ها) یا فروش مال مشاع می‌شود.
به کمک نیاز دارید؟
اگر برای ثبت ادعا در سامانه کاتب نیاز به راهنمایی دارید، می‌توانید درخواست تماس ثبت کنید.